Sporządzanie deklaracji zgodności: obowiązkowa treść i wzór
Deklaracja zgodności UE jest centralnym dokumentem prawnym oznakowania CE. Producent oświadcza w niej w sposób prawnie wiążący, że maszyna spełnia wszystkie wymagania właściwego unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego. Ten poradnik pokazuje, jakie dane są obowiązkowe, na czym polegają różnice między dyrektywą maszynową a rozporządzeniem w sprawie maszyn i jakich błędów należy unikać.
Czym jest deklaracja zgodności UE?
Deklaracja zgodności UE (na gruncie dyrektywy maszynowej: deklaracja zgodności WE) to dokument, w którym producent lub jego upoważniony przedstawiciel oświadcza na własną odpowiedzialność, że produkt spełnia wymagania całego mającego zastosowanie prawodawstwa Unii. Stanowi ona podstawę oznakowania CE.
Deklaracja zgodności musi towarzyszyć każdej maszynie lub być dostępna wszędzie tam, gdzie maszyna jest wprowadzana do obrotu. Musi być sporządzona w języku lub językach państwa członkowskiego, w którym maszyna jest udostępniana na rynku. Producent musi przechowywać deklarację zgodności przez co najmniej 10 lat od daty produkcji ostatniego egzemplarza maszyny (załącznik II do dyrektywy maszynowej); zgodnie z rozporządzeniem w sprawie maszyn (od 20 stycznia 2027 r.) okres ten liczy się od wprowadzenia do obrotu (art. 10 rozporządzenia).
Obowiązkowa treść według dyrektywy maszynowej (załącznik II, część A)
Do 19 stycznia 2027 r. do wprowadzania do obrotu stosuje się dyrektywę maszynową 2006/42/WE. Deklaracja zgodności WE według załącznika II część 1 sekcja A musi zawierać następujące dane:
- Firma i pełny adres producenta oraz, w stosownych przypadkach, jego upoważnionego przedstawiciela
- Nazwisko i adres osoby upoważnionej do przygotowania dokumentacji technicznej (mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w UE)
- Opis i dane identyfikacyjne maszyny w tym ogólne określenie, funkcja, model, typ, numer seryjny i nazwa handlowa
- Zdanie zawierające wyraźne oświadczenie, że maszyna spełnia wszystkie odpowiednie postanowienia dyrektywy maszynowej
- W stosownych przypadkach podobne zdanie o zgodności z innymi dyrektywami UE lub odpowiednimi przepisami, które maszyna musi spełniać (na przykład dyrektywa niskonapięciowa, dyrektywa EMC)
- Odniesienie do zastosowanych norm zharmonizowanych oraz innych zastosowanych norm technicznych i specyfikacji
- Miejsce i data złożenia deklaracji
- Tożsamość i podpis osoby upoważnionej do sporządzenia deklaracji w imieniu producenta lub jego upoważnionego przedstawiciela
Zmiany wynikające z rozporządzenia w sprawie maszyn (załącznik V)
Od 20 stycznia 2027 r. obowiązują wymagania załącznika V rozporządzenia (UE) 2023/1230 w sprawie maszyn. Najważniejsze zmiany w porównaniu z załącznikiem II do dyrektywy maszynowej:
Rozszerzona identyfikacja produktu
Rozporządzenie w sprawie maszyn wymaga jednoznaczniejszej identyfikacji produktu. Oprócz oznaczenia i numeru seryjnego znaczenie może zyskać także cyfrowy paszport produktu.
Udostępnianie w formie cyfrowej
Deklarację zgodności będzie można w przyszłości udostępniać w formie cyfrowej (na przykład do pobrania przez link internetowy lub kod QR). Adres internetowy lub kod podaje się wówczas w instrukcji obsługi, a deklaracja cyfrowa pozostaje dostępna online przez przewidywany cykl życia maszyny, a w każdym razie przez co najmniej dziesięć lat (art. 10 ust. 8 rozporządzenia w sprawie maszyn). Wersję papierową na żądanie przewiduje się dla instrukcji obsługi, nie dla deklaracji.
Odniesienie do rozporządzenia zamiast dyrektywy
Zamiast do dyrektywy maszynowej 2006/42/WE deklaracja odnosi się do rozporządzenia (UE) 2023/1230. Uwaga: w okresie przejściowym może mieć zastosowanie dyrektywa albo rozporządzenie, w zależności od daty wprowadzenia do obrotu.
Obowiązki importerów i dystrybutorów
Rozporządzenie w sprawie maszyn po raz pierwszy określa wyraźne obowiązki importerów i dystrybutorów w odniesieniu do deklaracji zgodności. Importerzy muszą sprawdzić, czy istnieje prawidłowa deklaracja, zanim wprowadzą maszynę do obrotu na rynku UE.
Częste błędy w deklaracji zgodności
Brakujące lub nieprecyzyjne odniesienia do norm: normy należy podawać z pełnym oznaczeniem i datą wydania (na przykład „EN ISO 12100:2010”, a nie tylko „EN ISO 12100”).
Brak podpisu: deklaracja zgodności musi być podpisana przez osobę upoważnioną. Deklaracja bez podpisu jest prawnie nieskuteczna.
Nieaktualne odniesienia do dyrektyw: proszę sprawdzić, czy powołują się Państwo na aktualną wersję dyrektywy lub rozporządzenia. Po 20 stycznia 2027 r. nie wolno już powoływać się na dyrektywę 2006/42/WE.
Pomylenie z deklaracją włączenia: w przypadku maszyn nieukończonych wydaje się deklarację włączenia zamiast deklaracji zgodności. Ma ona inną obowiązkową treść i nie może nosić oznakowania CE.
Brak tłumaczenia: deklaracja zgodności musi być dostępna w języku urzędowym państwa członkowskiego UE, w którym maszyna jest udostępniana na rynku. Deklaracja wyłącznie po niemiecku nie wystarcza dla rynku francuskiego.
Deklaracja zgodności a deklaracja włączenia
To rozróżnienie jest ważne: maszyny kompletne otrzymują deklarację zgodności UE i oznakowanie CE. Maszyny nieukończone (które muszą zostać najpierw wbudowane w inną maszynę lub połączone z innymi maszynami, zanim będzie można ich używać zgodnie z przeznaczeniem) otrzymują natomiast unijną deklarację włączenia według załącznika V część B rozporządzenia w sprawie maszyn (dawniej załącznik II część 1 sekcja B dyrektywy maszynowej).
Deklaracja włączenia nie nosi oznakowania CE, ale musi wskazywać, które zasadnicze wymagania w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa są stosowane i spełniane (załącznik V część B pkt 5 rozporządzenia w sprawie maszyn). To, co podmiot wykonujący ostateczny montaż maszyny finalnej musi jeszcze spełnić, opisuje instrukcja montażu; lista otwartych wymagań w samej deklaracji jest dobrowolna. Deklarację dostarcza się wraz z maszyną nieukończoną i instrukcją montażu.
FAQ
Najczęściej zadawane pytania o deklarację zgodności
Czym jest deklaracja zgodności?
Jaką obowiązkową treść musi zawierać deklaracja zgodności według dyrektywy maszynowej?
Co zmienia się w deklaracji zgodności wraz z rozporządzeniem UE w sprawie maszyn 2027?
Jak długo należy przechowywać deklarację zgodności?
Czym różni się deklaracja zgodności od deklaracji włączenia?
Jakich błędów w deklaracji zgodności należy unikać?
Automatyczne generowanie deklaracji zgodności
Dzięki CE-Copilot generują Państwo kompletne deklaracje zgodności UE jednym kliknięciem. Oprogramowanie uwzględnia całą obowiązkową treść, powołuje właściwe normy i dyrektywy i jest już przygotowane na rozporządzenie w sprawie maszyn 2027.